Demokracja parlamentarna i partie polityczne

Demokracja parlamentarna i partie polityczne

Moduł IV Akademii Demokracji Socjalnej

17– 19.02.2017

Jaworowy Dwór, Trębki Nowe

Celem modułu jest przedstawienie koncepcji funkcjonowania instytucji w duchu demokracji socjalnej. Socjaldemokracja, w przeciwieństwie do niektórych innych nurtów lewicy, zaakceptowała demokrację parlamentarną. Jednocześnie pozostaje krytyczna wobec niektórych aspektów demokracji liberalnej, posiada odmienną wizję jej funkcjonowania w porównaniu ze środowiskami liberalnymi.

Jednym z najważniejszych uczestników demokratycznego systemu politycznego są partie polityczne. Dlatego drugim celem naszego modułu jest krytyczna analiza funkcjonowania polskich partii politycznych, ze szczególnym uwzględnieniem partii odwołujących się do wartości lewicowych. Skupimy się na kwestii demokracji wewnątrzpartyjnej, jej deficytów. Zajęcia będą służyć również dekonstrukcji różnych mechanizmów wodzostwa w polskich partiach politycznych.

Trzecim celem będzie krytyczna analiza form zaangażowania społecznego i politycznego na poziomie lokalnym. W dzisiejszej Polsce istnieje wiele form partycypacji, wspieranych przez władzę samorządową, które mają charakter pozorny i służą legitymacji tej władzy. Jednocześnie rozwija się miejski aktywizm, który ma potencjał dokonania realnej zmiany społecznej. Istotne jest to, aby zmiana ta była zgodna z celami i wartościami demokracji socjalnej.

Program

Ok. 16.40
Przyjazd

17.30
Powitanie i wprowadzenie do modułu

17.45 – 19.15
Wykład wprowadzający Mirosława Karwata pt. Realistyczno-krytyczne ujęcie demokracji

W czasie wykładu połączonego z dyskusją zostaną poruszone takie kwestie jak: pojęcie demokracji jej istota a formy prawnoinstytucjonalne, kryteria demokratyzmu stosunków i postaw społecznych. Szczególna uwaga zostanie poświęcona ogólnoludzkiemu, ogólnospołecznemu i klasowemu aspektowi demokracji liberalnej oraz mistyfikacjom ideologicznym w kwestiach demokracji.
W ostatniej części wykładu analizie zostaną poddane źródła kryzysu demokracji liberalnej w III RP.

19.30
Kolacja

8.00 – 9.00
Śniadanie

 9.00 – 11.00
Anna Pacześniak
– Sukcesy i porażki partii lewicowych

Celem zajęć będzie krytyczna refleksja nad europejskimi lewicowymi partiami politycznymi
w kontekście definiowanych przez nie celów i ich osiągania, przegrywania (nie tylko wyborów) oraz potencjału i uwarunkowań zmian wewnątrzpartyjnych, programowych, komunikacyjnych.

11.30-13.15
Warsztaty

Do wyboru jeden z dwóch poniższych warsztatów 

Sebastian Gajewski – Polityczność i niepolityczność władzy lokalnej.
Zajęcia będą służyć obaleniu szeroko lansowanej tezy, że władza lokalna nie poddaje się ideologicznym i aksjologicznym kwalifikacjom oraz rozważeniu sposobów przełożenia lewicowych wartości
i priorytetów na praktykę działania władzy lokalnej. Kwestie te zostaną przeanalizowane na przykładzie haseł i działalności ruchów miejskich oraz samorządowej kampanii wyborczej z 2010 r.

Przemysław Potocki – Ewolucja systemu partyjnego w Polsce po 1989 roku: wybrane aspekty
Pierwszy celem warsztatów jest przedstawienie ewolucji oraz uwarunkowań rynku politycznego/wyborczego w Polsce w latach 1990-2015 przy pomocy wybranych danych wyborczych oraz sondażowych. Drugi cel to opis miejsca lewicy w ramach systemu partyjnego oraz przestrzeni rywalizacji politycznej w Polsce po 1989 roku na tle innych partii politycznych. Celem trzecim jest wskazanie możliwości wykorzystania tej wiedzy do tworzenia strategii oraz bieżącego reagowania podmiotów lewicy politycznej w Polsce na działania rywali i przeciwników politycznych.

13.15
Obiad

14:30 – 16.00
Danuta Waniek
– Konstytucja 1997 roku – Przeżytek czy ostatni gwarant demokracji?
Celem dyskusji wokół Konstytucji RP będzie ukazanie na ile obowiązująca ustawa zasadnicza spełniała swoje zadanie w ciągu ostatnich 20 lat. Szczególna uwaga zostanie zwrócona na jej postępowy charakter oraz te artykułu, które powinny stanowić dla polskiej socjaldemokracji główny punkt odniesienia. Dyskutantki zastanowią się także nad możliwościami zmian konstytucyjnych w celu jeszcze większego wzmocnienia instytucji demokratycznych.

16.30 – 18.00
Kamil Minkner
– Demokratyczne kino progresywne – dylematy, wyzwania, paradoksy
W czasie wykładu zostanie zarysowana perspektywa ujmowania kina w ramach procesów komunikowania politycznego oraz przez pryzmat dyskursu publicznego, gdzie filmowcy mogą być postrzegani jako swoiste elity symboliczne nie tylko odzwierciedlające napięcia codzienności,  ale i kształtujące debatę publiczną. W takiej optyce, analizie poddana zostanie tematyka i treść filmów, ich forma i estetyczny kształt, a także rozmaite konteksty nadawcze i odbiorcze. Członkowie Akademii natomiast otrzymają problemy do wspólnego rozpatrzenia: jaka powinna być adekwatna definicja kina progresywnego i demokratycznego? Czy tego typu filmy powinny mieć postępową zarówno treść, czy także formę? Czy tego typu kino jest skazane na publicystykę, czy też może być ono artystycznie wysublimowane?

18.15
Kolacja

20.30
Debata oxfordzka (stroje oficjalne)

8.00 – 9.00
Śniadanie

9.00 – 13.00
Warsztaty: Jak debatować w mediach

Celem warsztatów będzie zdobycie wiedzy o potrzebach i interesach dziennikarzy/dziennikarek,
w szczególności publicystycznych, oraz rozwijanie umiejętności sprawnego i rzeczowego wypowiadania się do mediów w różnej formie: „setki”, wywiadu i debaty.

13.15 – 14.00
Podsumowanie i wnioski

14.15
Obiad

15.00
Wyjazd do Warszawy

Lektury

  1. Karwat, Mirosław (2012), O karykaturze polityki, wyd. Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza

  2. Kwiatkowska, Agnieszka; Cześnik, Mikołaj; Żerkowska-Balas, Marta; Stanley, Ben (2016), Ideologiczna treść wymiaru lewica–prawica w Polsce w latach 1997–2015.

  3. Minkner, Kamil (2016), Dwunastu gniewnych ludzi Sidneya Lumeta jako metaforyczny i metonimiczny wyraz dylematów demokracji liberalnej.

  4. Pacześniak Anna (2017), Porażka wyborcza jako katalizator zmian w partii politycznej – wprowadzenie teoretyczne (w druku)

  5. Pacześniak Anna (2017), Jak przetrwać dekadę porażek wyborczych – studium przypadku Sojuszu Lewicy Demokratycznej (w druku)

Wykładowcy i trenerzy

Sebastian Gajewski – Doktor nauk prawnych, prowadzi zajęcia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz uczelniach niepublicznych. Członek zarządu Centrum im. Ignacego Daszyńskiego oraz Rady Krajowej Sojuszu Lewicy Demokratycznej.

Mirosław Karwat – Profesor nauk humanistycznych, politolog, kierownik Zakładu Filozofii i Teorii Polityki w Instytucie Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Specjalista w dziedzinie teorii polityki i socjotechniki. Członek Komitetu Nauk Politycznych PAN.  Autor książek: Podmiotowość polityczna (1980); Kołowrót działacza, czyli traktat o samoparaliżu organizacji (1983); Poradnik pseudodziałacza (1983); Człowiek polityczny (1989); Sami swoi. Rzecz o rozkładzie partii rządzącej (1991); Miernoty i figuranci. Formalistyczna degeneracja władzy (1993); Sztuka manipulacji politycznej (1998 i 3 dalsze wydania w kolejnych latach); O perfidii (2001); Figuranctwo jako paradoks uczestnictwa (2004); O demagogii (2006); O złośliwej dyskredytacji (2006); Teoria prowokacji (2007); Akredytacja w życiu społecznym i politycznym (2009); O karykaturze polityki (2012); Podstawy socjotechniki. Dla politologów, polityków i nie tylko (2014). Redaktor i współautor tomu  Paradoksy  polityki (2006); współredaktor i współautor tomu Leksykon pojęć politycznych (2013). Zasiada w Radzie Naukowej Centrum im. Ignacego Daszyńskiego.

Kamil Minkner – Doktor nauk humanistycznych, politolog, filmoznawca; adiunkt w Instytucie Politologii Uniwersytetu Opolskiego. Zajmuje się naukowo teorią polityki (problem polityczności, teorie spiskowe) oraz relacjami pomiędzy sztuką a polityką. W 2009 roku obronił na Uniwersytecie Warszawskim doktorat na temat kina politycznego. Rozwinięciem tych badań była książka autorska O filmach politycznych. Między polityką, politycznością i ideologią. Był również m.in. ekspertem Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej w programie Filmoteka Szkolna. Redaktor tematyczny w czasopiśmie naukowym „Athenaeum” oraz członek Rady Naukowej cyklu wydawniczego „Film: historia i konteksty”. Współpracuje z Centrum im. Ignacego Daszyńskiego.

Anna Pacześniak – Doktor habilitowana w dziedzinie nauk społecznych, politolog, adiunkt w Katedrze Studiów Europejskich Uniwersytetu Wrocławskiego, wykładowca Université libre de Bruxelles oraz Uniwersytetu Dzieci we Wrocławiu. Kierownik projektu Narodowego Centrum Nauki na lata 2016–2019 pt. „Polskie partie polityczne w otoczeniu społecznym – strategie komunikacyjne i organizacyjne“. Stypendytska rządu Regionu Walonii i Brukseli w latach 2016-2017. Członkini komitetów redakcyjnych czasopism „The Copernicus Journal of Political Studies“ i „ETE Working Papers“ oraz komitetów naukowych „Connexe – Les espaces postcommunistes en question(s)” i „Danubia politica“. Autorka lub współautorka książek: Comprendre la Pologne. Société, politique et institutions (Paryż 2016), Procesy integracyjne i dezintegracyjne w Europie, Podręcznik akademicki (Wrocław 2014), Europeizacja polskich partii politycznych (Warszawa 2014), Europejska scena polityczna i jej aktorzy (Toruń 2014), Partie polityczne w Polsce i w Europie. Struktury, funkcje, strategie w zmieniającym się otoczeniu (Toruń 2013), Ludzie partii – idealiści czy pragmatycy? Kadry partyjne w świetle badań empirycznych (Warszawa 2011), Europeizacja – mechanizmy, wymiary, efekty (Toruń 2010, 2014), Populizm w Europie – defekt i przejaw demokracji (Warszawa 2010). Zainteresowania badawcze: europeizacja partii politycznych, organizacja i życie wewnętrzne polskich partii.

Przemysław Potocki – Doktor nauk humanistycznych, politolog, wykładowca akademicki. Współzałożyciel Centrum im. Ignacego Daszyńskiego. Członek zarządu Stowarzyszenia „Razem dla Skierniewic”. Ekspert w zakresie marketingu politycznego i komunikowania publicznego.

Danuta Waniek – Doktor habilitowana w dziedzinie nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki, profesor w Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim i podyplomowe studia politologiczne w IHS w Wiedniu. Stypendystka Fundacji im. F. Eberta. Posłanka Sojuszu Lewicy Demokratycznej I, II i III kadencji.  Współtwórczyni i przewodnicząca Demokratycznej Unii Kobiet; Członkini Komisji Konstytucyjnej Zgromadzenia Narodowego. Wiceminister Obrony Narodowej w rządzie Waldemara Pawlaka (1994-1995); szefowa sztabu wyborczego Aleksandra Kwaśniewskiego w kampanii 1995 r.; Szefowa Kancelarii Prezydenta RP w latach 1995-1997. Członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (2001), a następnie jej przewodnicząca (2003-2005). W toku działalności politycznej specjalizowała się w problematyce obronności narodowej (Komisja Obrony Narodowej), mediów (Komisja Kultury), problematyce obrony praw kobiet (wiceprzewodnicząca  Parlamentarnej Grupy Kobiet), stosunki państwo-kościół. Zasiada w Radzie Naukowej Centrum im. Ignacego Daszyńskiego.

Phone: +48 22 831 1303
Ul .Podwale 11, 00-252 Warszawa
Fundacja im. Friedricha Eberta Przedstawicielstwo w Polsce